czwartek, 7 lutego 2013

Maliny



Właściwości zdrowotne malin:
W malinach występują antocyjany i związki należące do grupy polifenoli. Dowiedziono, że posiadają one właściwości antyoksydacyjne, działając jako zmiatacze wolnych rodników i innych aktywnych form tlenu. Mogą w ten sposób zapobiegać rozwojowi chorób nowotworowych i chorób układu krążenia. Podobnie zdrowotnie działa też zawarty w malinach kwas ellagowy - chroni przed chorobami nowotworowymi i ma właściwości antybakteryjne i antywirusowe.
Owoc maliny to ważne źródło niektórych związków chemicznych, jak żelazo (składnik hemoglobiny), magnez, który regeneruje substancję włóknistą nerwów. Oddzielną grupę stanowią witaminy. Na uwagę zasługuje witamina A, niektóre witaminy z grupy B (głównie B3), witamina PP, w większej ilości występuje też witamina C.Ogród Sztuk


Maliny dzielimy na:

  - ODMIANY OWOCUJĄCE NA PĘDACH JEDNOROCZNYCH
  - ODMIANY OWOCUJĄCE NA PĘDACH DWULETNICH

Uprawa:
Maliny udają się na glebach żyznych, lekko kwaśnych (pH 5,5 - 6,5), próchnicznych, dostatecznie wilgotnych. Źle rosną na glebach ciężkich, zlewnych, podmokłych, a także bardzo piaszczystych, lekkich. Podobnie jak truskawki poleca się sadzenie malin na redlinach (wałach) wysokości 20 - 30 cm, co zapobiega zatapianiu korzeni i ogranicza występowanie chorób korzeniowych. Na redlinach warto położyć linie kroplujące. Maliny sadzi się późną jesienią (po przymrozkach, po 15.X.) i wiosną. Sadzonki w doniczkach można sadzić przez cały rok. Odległość między roślinami powinna wynosić 0,5 - 0,6 m, a odległość między rzędami na plantacji towarowej 3 - 4 m (na działce 2m) w zależności od używanego sprzętu. Malin nie sadzimy zbyt głęboko. W przypadku wydawania przez maliny zbyt dużej liczby odrostów korzeniowych wskazane jest ich zniszczenie. Gdy osiągną wysokość 15 cm, wycina się je tuż nad ziemią. Późną jesienią wycina się wszystkie pędy, które owocowały. Gdy pędy przycinamy na wysokości 20 cm to ograniczamy ilość odrostów; jeżeli przycinamy tuż nad ziemią to zwiększamy liczbę odrostów korzeniowych. Nawozy potasowe i fosforowe stosujemy przed sadzeniem roślin. W okresie przedwiośnia stosujemy nawożenie azotowe (np. saletra amonowa), a potem ponawiamy w połowie maja - ogółem 5 -7 dkg na 1mb rzędu.Ogród Sztuk


Doświadczalna walka z szarą pleśnią (malina polana)
Obserwacje prowadzono w 2011r. na towarowej plantacji maliny powtarzającej (1,10 ha) w Karczmiskach koło Opola Lubelskiego (woj. lubelskie). Badania przeprowadzono w kwaterze odmiany `Polana` założonej wiosną 2001r. w rozstawie 3,0x0,5m. Pomiędzy rzędami utrzymywano często koszoną murawę, a w rzędach ugór herbicydowy (Basta 200 SL). Plantacja była nawadniana kropelkowo. Na plantacji stosowano nawożenie podstawowe w formie YaraMila Complex w dawce 250 kg/ha wysiewanego wzdłuż rzędów na początku wegetacji. Ponadto po połowie maja rozpoczęto program fertygacyjny, który zakończono w połowie września. 
Kwitnienie maliny odmiany ‘Polana’ w tym sezonie trwało od 9.07-10.08. Od momentu rozwinięcia kwiatu do zerwania owocu upływa około 4-5 tygodni. Zaobserwowano zależność pomiędzy wysokością ryzyka infekcją szarą pleśnią podczas kwitnienia, a procentem porażonych owoców podczas zbiorów. Procent porażonych owoców wzrastał lub spadał w zależności od wzrostu lub spadku ryzyka infekcji szarą pleśnią w okresie kwitnienia. 
Można przyjąć założenie, że przy wysokim ryzyku należy polecać do zwalczania szarej pleśni preparaty o działaniu interwencyjnym, a przy niskim preparaty o działaniu zapobiegawczym.
morał: dbaj o kwiaty a one zadbają o owoc.Ogród Sztuk

ODMIANY:
Zanim zacznę opisy dla poszczególnych szczepów wtrącę że Blogi Ogród Sztuk propagują wiedzę i kulturę regionu Kaszub w związku z tym zdobyłem dziką malinę leśną naszego regionu z miejsca najbardziej oddalonego od siedlisk ludzkich. Będzie ona wyznacznikiem naszym punktem odniesienia dla skali porównawczej
Malina dzika nasadzenia wykonane w 2013 r w Ogrodzie Sztuk w celach porównawczych z pięcioma Polskimi odmianami i Szkotką Glen Ample, posadzonymi w 2012r.

ODMIANY OWOCUJĄCE NA PĘDACH JEDNOROCZNYCH:

POLKA Ogród Sztuk - dokonaliśmy nasadzeń w 2012r 
Malina powtarzająca o wczesnej porze dojrzewania owoców, owocuje na pędach jednorocznych. Owoce są bardzo duże, zwarte, supersmaczne. Nadają się do bezpośredniego spożycia, mrożenia i przetwórstwa. Wzrost roślin jest średnio silny. Cenna odmiana w uprawie towarowej i ogrodowej ze względu na wcześniejsze dojrzewanie, większe i smaczniejsze owoce, a także bardziej przydatne do mrożenia niż owoce odmiany Polana. Odmiana może być prowadzona w wolno stojących rzędach. Na jeden metr bieżący rzędu może przypadać nie więcej niż 20 pędów w pasie o szerokości do 0,5 m. Uprawa odmiany Polka, podobnie jak innych odmian powtarzających: Poranna Rosa, Polana, Pokusa ma charakter proekologiczny. Ze względu bowiem na inną porę dojrzewania owoców nie występują szkodniki, jak kistnik malinowiec i kwieciak malinowy oraz pryszczarki. Choroby powodujące zamieranie pędów też mają mniejsze znaczenie, gdyż pędy są na plantacji zaledwie przez kilka miesięcy w roku. Zawsze po zbiorach (listopad) wycinamy wszystkie pędy Polki kilka centymetrów nad ziemią (wyższe cięcie do 20 cm ogranicza ilość odrostów). Z pąków przybyszowych na korzeniach Polki wyrastają nowe pędy, które zaczną owocować od sierpnia. Przy posadzeniu jesiennym należy usypać kopczyki wokół rośliny, aby zabezpieczyć ją przed przemarznięciem. Jednym ze sposobów ograniczania gnicia i zamierania pędów jest stosowanie daszków przeciwdeszczowych. Silną przeźroczystą folię szerokości 1,5- 2,0 m, rozciąga się na rusztowaniu ponad rzędem malin. Wtedy jednak glebę trzeba nawadniać.
Maliny podobnie jak truskawki warto sadzić na podwyższonych zagonach z liniami kroplującymi. W efekcie uzyskujemy wyższą zdrowotność roślin i lepsze plony.
Odmiana polecana do uprawy proekologicznej.Ogród Sztuk

POKUSA Ogród Sztuk - dokonaliśmy nasadzeń w 2012r 
Malina powtarzająca o średniej porze dojrzewania. Owocuje na pędach jednorocznych w terminie jesiennym, (późniejsza od Polki). Owoce są ogromne, deserowe. Wzrost roślin jest silny, ale pędy są mało wyrównane. Plenność średnia 7 kg z 10 m2. Odmiana interesująca ze względu na wielkość owoców. Zalecana jest do uprawy w gruncie i pod osłonami. Uprawa i nawożenia jak przy Polce.Ogród Sztuk

PORANNA ROSA Ogród Sztuk - dokonaliśmy nasadzeń w 2012r 
Malina powtarzająca o żółtych owocach. Dojrzewają one na tegorocznych pędach od początku sierpnia. Owoce są bardzo duże, zbliżone do kulistych, zwarte. Są wybitnie deserowe, bardzo smaczne. Owoce Porannej Rosy są mało podatne na gnicie, a pędy na zamieranie. Uprawa i nawożenia jak przy Polce.

POLESIE Ogród Sztuk - dokonaliśmy nasadzeń w 2012r 
Polska odmiana owocująca na pędach jednorocznych, wcześniej niż Polana. Wzrost roślin jest średnio silny. Owoce słodkie, duże, szeroko stożkowate, ciemnoczerwone z niewielkim omszeniem.Ogród Sztuk

MALINY OWOCUJĄCE NA PĘDACH DWULETNICH: 

GLEN AMPLE ( nasadzenia wykonane w 2012 r w Ogrodzie Sztuk w celach porównawczych z pięcioma Polskimi odmianami wyniki oczywiście opiszę .)
Jedna z najbardziej obiecujących odmian malin na świcie. Wyhodowana przez Scottish Crop Research Institute. Charakteryzuje się średnią porą dojrzewania i dość długim okresem zbiorów. Jej owoce nadają się zarówno na rynek deserowy jak również do przetwórstwa (idealne do zamrażania). Owoce są duże, czerwone, kulisto stożkowe, posiadają bardzo dobry smak. Wykazują dużą odporność na gnicie oraz daleki transport. Są jędrne, nie opadają nawet po kilkudniowych opadach deszczu. Masa owoców waha się w granicach 4-6g. Odmiana odznacza się wysoką plennością. Rośliny bardzo odporne na choroby grzybowe, wytrzymałe na mróz.Ogród Sztuk

BENEFIS
Nowa polska odmiana o średnio późnej porze dojrzewania. Wzrost roślin jest silny, pędy bez kolców. Owoce są duże, wydłużone, ciemnoczerwone z niewielkim omszeniem.Ogród Sztuk

BRISTOL- Malina czarna, odmiana amatorska. Nie wytwarza odrostów korzeniowych i nie rozprzestrzenia się po ogrodzie jak malina czerwona. Owocuje w pierwszej
połowie lipca. Charakteryzuje się bardzo silnym wzrostem i grubymi, łukowato wygiętymi, kolczastymi pędami. Dobrze znosi cięcie i formowanie. Pędy należy przywiązywać do słupków lub do rusztowań już w pierwszym roku wzrostu. Malina czarna owocuje na pędach dwuletnich, które po zakończeniu zbiorów należy wyciąć przy szyjce korzeniowej i zniszczyć. Pozostawiamy tylko młode pędy, które zaowocują w roku następnym. Rośliny sadzi się w rzędzie co 1 m, a odległość między rzędami co 2 m. Malina czarna wymaga słonecznego miejsca. Jest wytrzymała na mróz. Ma niezbyt duże, czarne owoce.
Dotyczy wszystkich odmian malin owocujących na pędach dwuletnich:
Zaleca się prowadzenie malin w formie szpaleru przy drutach. Konstrukcja składa się z palików wysokości 150 cm (od powierzchni gleby) rozmieszczonych co 4-5 m wzdłuż rzędu. Między palikami rozciąga się dwa druty (o średnicy 3 mm), jeden na wysokości 80 cm, drugi na 150 cm. Do tych drutów przywiązuje się latem (po wycięciu starych pędów, z których właśnie zebraliśmy owoce) tegoroczne pędy. Na jednym metrze bieżącym szpaleru mieści się 12 pędów. W przypadku silnego wzrostu i wydawania dużej liczby odrostów korzeniowych, celowe jest niszczenie słabszych odrostów, gdy osiągną wysokość ok. 15 cm, tak aby pozostało ok. 12 pędów na 1 m bieżącym. W późniejszym okresie należy niszczyć nadmiar młodych pędów, poczynając od najsłabszych i wyrastających najdalej od macierzystej rośliny.Ogród Sztuk



Termin owocowania odmian maliny
 (W kolejności odmiana, poniżej trzy roczniki od 2005 do 2007 i daty początku i końca zbioru.)Ogród Sztuk
Dane w oparciu o badania: Sadowniczego Zakładu Doświadczalnego ISK Brzezna

Laszka
2005   2006    2007
1.07   26.06   12.07 Początek zbioru
8.08    1.08    24.07 Koniec zbioru

Wśród odmian malin owocujących latem najwcześniej rozpoczynały
owocowanie ‘Laszka’ i ‘Glen Ample’

Benefis
2005    2006    2007
11.07   29.06   14.07 Początek zbioru
17.08   11.08   06.08 Koniec zbioru

Odmiana maliny Benefis owocująca na pędach dwuletnich jako

odmiana późna nie wykazywała objawów uszkodzeń przez wiosenne
przymrozki, odznaczała się wysoką plennością we wszystkich latach
badań i wydawała dość duże owoce.


Tulameen
2005   2006   2007
13.07  3.07   14.07  Początek zbioru
17.08 11.08   02.08 Koniec zbioru

Glen Ample
2005  2006    2007 
1.07   29.06   12.07 Początek zbioru
9.08   3.08     06.08 Koniec zbioru

Wśród odmian malin owocujących latem najwcześniej rozpoczynały
owocowanie ‘Laszka’ i ‘Glen Ample’
Była to najlepiej plonująca odmiana 2007r. w ISK Brzezna


Pokusa
2005    2006    2007 
17.08   04.08   28.07 Początek zbioru
10.10    9.11    24.09 Koniec zbioru

Polana
2005    2006    2007
17.08   09.08   28.07 Początek zbioru
3.10      2.11    18.09 Koniec zbioru

Popiel
2005   2006     2007
9.08    04.08   1.08 Początek zbioru
10.10   8.11    12.09 Koniec zbioru

Polka
2005    2006    2007
17.08   04.08   28.07 Początek zbioru
10.10   9.11     18.09 Koniec zbioru

Maliny Polka oraz Polesie, niezależnie od roku badań,
wydawały najwyższy plon wśród odmian jesiennych, dlatego mogą być
polecane do uprawy w Polsce.


Polesie
2005   2006    2007
9.08    31.07   26.07 Początek zbioru
3.10    9.11     24.09 Koniec zbioru

Wśród odmian malin powtarzających najwcześniej rozpoczynały
owocowanie maliny ‘Polesie’.
Maliny Polka oraz Polesie, niezależnie od roku badań,
wydawały najwyższy plon wśród odmian jesiennych, dlatego mogą być
polecane do uprawy w Polsce.


Heritage - Nie polecam w warunkach Polski
2005    2006    2007
15.09   31.08   1.09 Początek zbioru
10.10   8.11    18.09 Koniec zbioru

Citria- Nie polecam w warunkach Polski


Nalewki:

"Malinowa Najprostsza" (przygotowanie 7 miesięcy)Ogród Sztuk
W słoiku albo gąsiorze umieścić maliny i zalać 45% wódką, tak aby płyn zakrywał dokładnie owoce.

"Malinowa wyborowa" (dodatek do gazety wyborczej o domowych nalewkach z 2007r.)Ogród Sztuk
1kg dojrzałych malin, 1/2 kg cukru, 1/2 l wódki, 1/2 l spirytusu, 1/2 szklanki ginu Maliny zasypać cukrem, odstawić na 3 m-ce, w tym czasie potrząsać co 2-3 dni żeby cukier się rozpuścił.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz